کتاب:

·         انصاری، مرتضی (۱۴۱۵ق)، المکاسب، جلد اول، قم: انتشارات جامعه مدرسین.

·         انصاری، مرتضی (۱۴۱۵ق)، المکاسب، جلد سوم، قم: انتشارات جامعه مدرسین.

·         جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۰)، تفسیر تسنیم، جلد سیزدهم، قم: نشر اسراء.

·         خرم‌دل، مصطفی (۱۴۰۰)، تفسیر نور، جلد نهم، قم: مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن.

·         خویی، سید ابوالقاسم (۱۴۲۲ق)، مبانی تکملة المنهاج، جلد اول، قم: مؤسسۀ احیاء آثار امام خویی.

·         خویی، سید ابوالقاسم (۱۴۲۲ق)، مبانی تکملة المنهاج، جلد دوم، قم: مؤسسۀ احیاء آثار امام خویی.

·         رضویان، سید حامد (۱۴۰۱)، پیشگیری از جرایم زیست‌محیطی با تأکید بر نقش سازمان­های مردم نهاد، قم: پژوهشکدۀ مطالعات وقف و نیکوکاری (خیرماندگار).

·         شریف رضی، محمد بن حسین (۱۴۰۴ق)، نهج‌البلاغه (تحقیق صالح صبحی)، بیروت: دارالکتب العربیة.

·         شهید ثانی، زین‌الدین بن علی (۱۴۱۳ق). الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة، جلد دوم، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

·         طباطبایی، سید محمدحسین (۱۴۲۷)، تفسیر المیزان، جلد شانزدهم، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

·         طبرسی، فضل‌بن‌حسن (۱۳۷۲)، مجمع‌البیان فی تفسیر القرآن، جلد هفتم، تهران: ناصر خسرو.

·         عمید زنجانی، عباسعلی (۱۳۸۰)، حقوق عمومی اسلامی، جلد دوم، تهران: سمت.

• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴)، تفسیر نمونه، جلد شانزدهم، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
• موسوی بجنوردی، محمد (۱۳۷۹)، قواعد فقهیه، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.

 ـ مقاله:

·         اکبرزاده، احمد و تقی‌زاده، ابراهیم (۱۳۹۶)، «بررسی فقهی حقوقی رابطۀ قاعدۀ اتلاف با تخریب محیط‌زیست»، فصلنامۀ حقوق محیط‌زیست، دورۀ 2، شمارۀ ۱.

·         اکبری، رستم و چمنی، نادر (۱۳۹۸)، «جرم‌شناسی سبز و جرائم و آسیب‌های ‌محیطی»، پژوهشنامه حقوق فارس، دورۀ 2، شمارۀ 5.

·         بشیرزادگان، فرشاد، فرشچی، پروین، آزادبخت، بیتا و پناهی، مصطفی (۱۴۰۲)، «مسئولیت کیفری تخریب‌کنندگان مناطق تحت حفاظت»، فصلنامۀ حقوق اداری، دورۀ 10، شماره ۳۵.

·         بیات، شیرین و ‌صیقل، یزدان (۱۴۰3)، «مبنای جرم‌انگاری جرایم زیست‌محیطی در ایران با تأکید بر اصل ضرر و تحوّلات آن»، فصلنامۀ پژوهش حقوق کیفری، دورۀ 12، شمارۀ 47.

·         جعفری‌منش، انسیه و شعبانعلی‌فمی، حسین (۱۳۹۲)، «نقش دانشگاه در آموزش محیط‌زیست و توسعه پایدار»، سومین کنفرانس برنامه‌ریزی و مدیریت محیط‌زیست.

·         حاجی‌وند، امین، میرکمالی، علیرضا، صفری، فرشید و سروی سرمیدانی، امید (۱۴۰۲)، «مسئولیت کیفری دولت در قبال جرایم زیست‌محیطی»، فصلنامۀ علوم محیطی نوین، دورۀ 16، شمارۀ 2.

·         حسائی، علیرضا و صابری، نصرت الله (1404)، «تحلیل و نقد سیاست جنایی ایران در جرائم زیست‌محیطی با اتکا به کنوانسیون‌های بین‌المللی»، فصلنامۀ حقوق جزای بین­الملل، دورۀ 3، شمارۀ 1.

·     حسن‌پور، اکرم، جلیلیان، مهدی و شکرچی‌زاده، محسن (1404)، «سیاست جنایی تقنینی و اجرایی ایران در قبال جرائم زیست‌محیطی»، پژوهش­های نوین در مطالعات علوم انسانی اسلامی.

·         داودی گرمارودی، هما و همکاران (۱۴۰۰)، «نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در پیشگیری»، نشریه حقوق محیط زیست.

·         دهدارزاده، فاطمه (۱۴۰۲)، «سازوکارهای ترمیمی در قبال جرائم زیست‌محیطی در نظام عدالت کیفری ایران»، فصلنامۀ پایداری توسعه و محیط زیست، دورۀ 4، شمارۀ 4.

·         رشیدی، علی، آقائی بجستانی، مریم و روحانی مقدم، محمد (۱۴۰۲)، «تأملی در جرم‌شناسی سبز؛ داشته­ها و بایسته­ها»، نشریۀ مطالعات فقه و حقوق اسلامی، دورۀ 15، شمارۀ 33.

·         شریف‌زاده، رحمان و حسان، رضا (۱۴۰۱)، «تبیین و تحلیل شکاف میان پژوهش دانشگاهی و کنش سیاست‌گذاری؛ مطالعۀ موردی مقالات حوزۀ سیاست­گذاری در ایران»، فصلنامۀ راهبرد فرهنگ، دورۀ 15، شمارۀ 60.

·         شمس ناتری، محمد ابراهیم (۱۴۰۱)، «سیاست جنایی تقنینی غیرکیفری ایران در قبال ایجاد مخاطرات زیست‌محیطی»، مدیریت مخاطرات محیطی، دورۀ 9، شمارۀ 3.

·         شمس ناتری، محمد ابراهیم و شهریاری، بهمن (۱۳۹۴)، «ماهیت جرم‌شناختی رفتارهای منتهی به مخاطرات در مکتب نوظهور زمیولوژی». مدیریت مخاطرات محیطی، دورۀ 2، شمارۀ 3.

·         طهماسب‌پور، علیرضا (۱۴۰۳)، «مسئولیت مدنی در برابر خسارت‌های زیست‌محیطی از دیدگاه فقه و حقوق موضوعه ایران»، فصلنامۀ مطالعات حقوق، شمارۀ ۴۲.

·         غلامی، اکرم (۱۴۰۰)، «تحلیل پیشگیری وضعی و اجتماعی در مقابله با جرایم زیست‌محیطی»، فصلنامۀ علمی-حقوقی قانون‌یار، دورۀ 5، شماره ۱۷.

·         فردین، مینا، میلانی، علیرضا، بیرانوند، مسعود و متین‌راسخ، مجید (۱399)، «بررسی چالش‌های پیشگیری اجتماعی؛ مطالعه موردی جرایم و آلودگی‌های زیست‌محیطی»، فصلنامۀ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه­ای، سال 10، شمارۀ 2.

·         فولادی، اسماعیل (1398)، «بررسی تخریب محیط‌زیست و منابع طبیعی از منظر فقه اسلامی و حقوق موضوعه ایران»، فصلنامۀ پژوهش‌های حقوق تطبیقی عدل و انصاف، سال 2، شمارۀ 5.

·         فهیمی، عزیزالله (۱۴۰۲)، «فقه شیعه و تحول در مبانی مسئولیت مدنی زیست‌محیطی»، فصلنامۀ مطالعات حقوق خصوصی، دورۀ 41، شمارۀ 1.

·         کشکولیان، اسماعیل و شیخ الاسلامی، عباس (۱۴۰1)، «چالش‌های قضایی مقابله با جرایم زیست‌محیطی در حقوق کیفری ایران»، تمدّن حقوقی، دورۀ 5، شمارۀ 10.

·         کفشگر، ابوالقاسم، حیدری، مسعود، شادمان فر، محمدرضا و یوسف زاده، علی (۱۴۰۲)، «سیاست جنایی قضایی جمهوری اسلامی ایران در جرایم علیه منابع طبیعی و محیط زیست»، هفتمین کنگرۀ بین‌المللی توسعۀ کشاورزی، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری ایران.

·         گل همیشه ‌بهار، محمدرضا، احمدی، عباداله و برزگر، مجید (۱۴۰۱)، «نقش آموزش محیط زیست در پیشگیری از جرایم زیست‌محیطی»، فصلنامۀ فقه جزای تطبیقی، دورۀ 2، شمارۀ 3.

·         لطفیان، سعیده و نصری فخرداود، صدیقه (1397)، «سیاستگذاری محیط‌زیست در ایران: چالش‌ها و راه‌حل‌ها»، فصلنامۀ سیاست، دورۀ 48، شمارۀ 1.

·         ملک‌افضلی، محسن (۱۳۸۹)، «آثار قاعدۀ حفظ نظام»، فصلنامۀ حکومت اسلامی، شمارۀ چهارم.

·         موسوی، سیدمهدی و بیات، مهدی (۱۴۰3)، «پیشگیری اجتماعی از جرایم زیست‌محیطی»، هشتمین کنفرانس بین‌المللی فقه، حقوق وکالت و علوم اجتماعی در افق ایران ۱۴۰۴.

·         نیکنام، محمدرضا، مسجدسرایی، حمید و ذوالفقاری، مهدی (1402)، «حفظ محیط زیست در پرتو قواعد فقهیه»، نشریۀ مطالعات فقه و حقوق اسلامی، دورۀ 15، شمارۀ 30.

 ـ پایان‌نامه یا رساله:

• میرکی، فاطمه (۱۳۹۱)، بررسی قاعدۀ حفظ نظام، قم: دانشگاه قرآن و حدیث.

 ـ اسناد الکترونیک:

دانشنامۀ فقه معاصر، (۱۴۰۴)، مدخل «فقه محیط‌زیست (منابع مطالعاتی)»، بازیابی‌شده از https:--ency.feqhemoaser.com (30-08-1404)

ایرنا، (۱۴۰۳)، «دانشگاه‌ها و طراحی محیط‌های دیجیتال آموزشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، ص. ۴، بازیابی‌شده از https:--irna.ir-xjTypy (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

دانشگاه تهران، (۱۴۰۲)، گزارش مسئولیت اجتماعی دانشگاه تهران در حوزه محیط‌زیست، ص. ۶، بازیابی‌شده از https:--ut.ac.ir-fa-page-7057 -مسئولیت-اجتماعی (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

ایسنا، (۱۴۰۲)، «محیط‌زیست و حکمرانی نوین دانشگاهی»، خبرگزاری دانشجویان ایران، ص. ۲، بازیابی‌شده از https:--isna.ir-xdTpP3  (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

ایسنا، (۱۴۰۲، ۸ بهمن)، «محیط زیست به دروس دانشگاه علوم قضایی اضافه می‌شود»، خبرگزاری ایسنا، بازیابی‌شده از https:--www.isna.ir-news-140208080000  (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

سروری‌مجد، علی، (۱۴۰۴)، «ضرورت نقش‌آفرینی دانشگاه در حل چالش‌های ملی»، خبرگزاری ایسنا، بازیابی‌شده از https:--www.isna.ir (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

انصاری، شینا، (۱۴۰۴)، «حفاظت محیط زیست بدون مشارکت عمومی ممکن نیست»، خبرگزاری مهر، بازیابی‌شده از https:--www.mehrnews.com  (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

پهلوان‌افشاری، کیان، (۱۴۰۴)، «نقش راهبردی دانشگاه‌ها در بحران امنیت غذایی»، خبرگزاری ایسنا، بازیابی‌شده از https:--www.isna.ir (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

توکلی، ه، (2024)، جرایم زیست‌محیطی در قوانین ایران: آلاینده‌ها، مجازات‌ها و راهکارهای حقوقی، وب‌سایت وکیل‌تل، صص. ۸–۱۰، بازیابی‌شده از https:--vakiltel.com (تاریخ مراجعه: 30-08-1404)

Andresen, Martin (2023), Environmental criminology: Evolution, theory, and practice, Routledge, https:--www.routledge.com-Environmental-Criminology-Evolution-Theory-and-Practice-Andresen-p-book-9781032454757

Bhat, Irfan Hussain (2023), Legal implications of environmental crimes in Islamic jurisprudence, Rostrum Law Review, 7(2), 1–12, https:--www.rostrumlegal.com-legal-implications-of-environmental-crimes-in-islamic-jurisprudence-

Ceccato, Vania, & Ioannidis, Ioannis (2024), Environmental criminology in crime prevention: Theories for practice, Security Journal, 37(3), 425–431, https:--link.springer.com-article-10.1057-s41284-024-00440-6

Huang, Dengkai, Ceccato, Vania, & Kyttä, Marketta (2022), Safety perceptions in university campuses: The role of environment, Crime Prevention and Community Safety, 24, 266–285, https:--link.springer.com-article-10.1057-s41300-022-00148-y

Hesaie, Ali, & Saberi, Niloofar (2025), Analysis and criticism of Iran’s criminal policy on environmental crimes based on international conventions, ICLJ, Article 220553, 3, https:--www.iclj.ir-article_220553.html

Jenkins, Willis (2008), Islamic law and environmental ethics: How jurisprudence mobilizes practical reform, PDF, https:--ijtihadnet.com-wp-content-uploads-Islamic-Law-and-Environmental-Ethics.pdf

Kamali, Mohammad Hashim (2010), Principles of Islamic jurisprudence (Rev ed), Islamic Texts Society, PDF, https:--www.muslim-library.com-dl-books-EnglishPrincipleofIslamicJurisprudence.pdf

Khalid, Fazlun (2002), Islam and the environment, In P Timmerman (Ed), Encyclopedia of global environmental change (Vol 5, pp 332–339), John Wiley & Sons, https:--www.researchgate.net-publication-238077285IslamandtheEnvironment

Kolahi, Mohammad, & AzimiSeginSara, Mahsa (2023), Green universities and social responsibility, Sustainability, 15(4), 265–275, https:--www.mdpi.com-2071-1050-15-4-265

Lees, Emma (2019), Environmental law and criminal law, In The Oxford handbook of comparative environmental law (pp 1119–1138), Oxford University Press, https:--academic.oup.com-edited-volume-41304

Loader, Ian, & Sparks, Richard (2010), Public criminology?, Routledge, https:--www.routledge.com-Public-Criminology-Loader-Sparks-p-book-9780415445504

Saikia, P. P., & Hazarika, S. (2024). Construction of environmental activism in the digital age: Challenges and opportunities. In P. Singh, B. Ao, & M. Medhavi (Eds.), Environmental activism and global media: Perspective from the past, present and future (pp. 157–182). Springer Nature Switzerland. https://doi.org/10.1007/978-3-031-55408-7_8

Shariati, Auzeen (2021), Crime prevention through environmental design (CPTED) and its potential for campus safety, Security Journal, 35, 1198–1219, https:--link.springer.com-article-10.1057-s41284-021-00322-1

South, Nigel (2008), Green criminology: Environment, crime and justice, SAGE, https:--repository.essex.ac.uk-18596-1-JCIC2014-04NigelSouthGreenCriminologyEnvironmentalCrimePrevention.pdf

Suman, Sandeep, & Goel, Ruchi (2022), Role of higher education in environment protection, GAP Bodhitaru Journal, https:--www.gapbodhitaru.org-res-articles-26-30-role-of-higher-education-in-environment-protection.pdf

Thompson, Kevin (2016), Environmental crime prevention strategies, ReviseSociology, https:--revisesociology.com-2016-09-09-environmental-crime-prevention-definition-examples-criticisms-

UNESCO (2022), Greening education partnership: Getting every learner climate-ready, https:--www.unesco.org-en-articles-greening-education-partnership-getting-every-learner-climate-ready

UNESCO (2022), Greening higher education for sustainable development, https:--unesdoc.unesco.org-ark:-48223-pf0000381234

White, Rob, (2013), Environmental crime: A reader, Willan Publishing, 41–47, https:--www.routledge.com-Environmental-Crime-A-Reader-White-p-book-9781843925125