Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Law, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
Abstract
The rich and Persian multi-layered classical literature is not only an artistic and linguistic treasure, but also an unic source for interdisciplinary studies, especially in the fields of philosophy, sociology, and law. This article, with a critical and analyticaldescriptive approach, expands and deepens the analysis of the fundamental concepts of criminal law and criminology in a wide range of Iranian literary works. This research, beyond a superficial look, explores the roots and various dimensions of phenomena such as crime, punishment, justice, criminal responsibility, victimization, and crime prevention in literary texts and contrasts and comparasion them with contemporary criminological theories. From Ferdowsi's Shahnameh as the oldest document of national identity to Rumi's spiritual Masnavi as the pinnacle of mystical thought, and from Saadi's Golestan and Bustan as a school of practical ethics to the poems of Hafez and Obaid Zakani as symbols of social criticism, are explored. This article shows how Iranian classical literature has functioned as a historical criminology and reflected the profound views of a nation towards these phenomena.
ابراهیمی، مرتضی، (۱۴۰۱)، حقوق کیفری در ادبیات فارسی، انتشارات دانشگاه تهران،چاپ اول
اشرف،سراج و بهروز محمودی، (۱۴۰۱)،استعاره های هستی شناختی در شاهنامه ی فردوسی از دیدگاه زبان شناسی شناختی، پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغت، دوره 7، شماره ۲، صص 75-94.
حافظ، شمسالدین (۱۳۹۵). دیوان حافظ به کوشش قاسم غنی و محمد قزوینی، تهران، انتشارات زوار، چاپ دهم.
خلیقی،عزت و همکاران، (۱401). نگاهی به چیستی مفاهیم «کرامت انسانی»، «عدالت اجتماعی» و «آزادی» در غزلیات حافظ و اعلامیۀ حقوق بشر سازمان ملل متحد، جستارنامه ادبیات تطبیقی، سال ششم ، شماره 21 ،ص ۱۰7-۱3۰.
خیام، حکیم عمر، (۱۳9۷)،رباعیات به تصحیح محمدعلی فروغی و قاسم غنی، تهران، انتشارات اساطیر،چاپ سوم.
درویش، رجبعلی، (۱۴۰3)، بررسی عدالت اجتماعی از دیدگاه مولانا در مثنوی معنوی، فصلنامه کاوشی در معرفت اجتماعی، سال 2، شماره 4 ۱، صص 78-93.
رستمی، هادی و علی مولابیگی، (۱۳۹6)، خوانش جرم شناسانه آثار سعدی (با تأکید بر گلستان و بوستان)، مجله تحقیقات حقوقی، دوره 20، شماره 77، صص 229-263.
زاهدی، پریسا، (۱۴۰۲)، جرمشناسی انتقادی در آثار عبید زاکانی، مجله طنز و جامعهشناسی، دوره ۶، شماره ۴، صص ۲۰-۳۵.
سعدی، مصلحالدین، (1403)، گلستان و بوستان، به کوشش محمدعلی فروغی، تهران، انتشارات خوب، چاپ دوم.
سهرابی، محمد (۱۳۹۷). جبر و اختیار در اندیشه خیام و تأثیر آن بر مسئولیت کیفری. فصلنامه فلسفه و حقوق، دوره ۱، شماره ۲، صص ۴۵-۶۲.
عبید زاکانی، نظامالدین، (۱۳۹۲)، کلیات عبید زاکانی. به تصحیح پرویز اتابکی، تهران، انتشارات زوار، چاپ پنجم.
عطار نیشابوری، فریدالدین (۱۳۸۹). منطقالطیر به تصحیح محمدرضا شفیعی کدکنی، تهران، انتشارات سخن، چاپ پنجم.
عنصرالمعالی کیکاووس، (۱۳۹7)، قابوسنامه به تصحیح غلامحسین یوسفی، تهران، انتشارات علمی و فرهنگی، چاپ پنجم.
فردوسی، ابوالقاسم، (1404)، شاهنامه، به کوشش جلال خالقی مطلق، جلد ۱ و ۲، تهران،ا نتشارات سخن، چاپ بیست و سوم.
مولوی، جلالالدین، (۱۳۹۳)، مثنوی معنوی به تصحیح رینولد نیکلسون، تهران، انتشارات هرمس، چاپ دهم.
ناصرخسرو، ابومعین، (۱۳۹۰)،دیوان اشعار به کوشش مجتبی مینوی، تهران، انتشارات امیرکبیر، چاپ هفتم.